انواع سوالات در پرسشنامه

انواع سوالات در پرسشنامه

به این سه دسته سوال توجه کنید:

“فکر می‌کنید امسال کدام تیم قهرمان لیگ برتر فوتبال می‌شود؟”
“فکر می‌کنید امسال کدام تیم قهرمان لیگ برتر فوتبال می‌شود؟” استقلال، پرسپولیس یا سپاهان؟
“فکر می‌کنید امسال سپاهان قهرمان لیگ برتر فوتبال خواهد بود؟”

این سه سوال نمایشگر سه قالب پاسخ اولیه‌ای است که سوالات می‌توانند به خود بگیرند. سوال اول مثالی از یک سوال باز است. پاسخگو مختار است هر پاسخی را که مناسب دانست در محدوده‌ی اشاره شده توسط سوال انتخاب کند. سوال دوم نمونه‌ای از یک قالب پاسخ چند گزینه‌ای است. در اینجا پاسخگو مجبور است از میان سه یا بیش از سه پاسخ از پیش مشخص شده، دست به گزینش بزند. سوال آخر نمونه‌ای از یک سوال دوجوابی می‌باشد. به سوالات چند گزینه‌ای و دوجوابی اغلب سوالات بسته گفته می‌شود.

تصمیم راجع به اینکه کدام شکل سوال طراحی شود باید مبتنی بر هدف موردنظر سوال باشد. هر شکلی کاربردها، مزایا و معایب خاص خود را دارد. اکثر پرسشنامه ها دربردارنده ی هر سه نوع سوالات می‌باشند.

انواع دیگر سوالات در پرسشنامه عبارت‌اند از:

سوالات پیگیرانه
سوالاتی که پاسخگویی به آنها به پاسخ سوال قبلی وابسته است سوالات پیگیرانه نامیده می شوند. مثلا اگر از فردی پرسیده شود که در روز چند ساعت ورزش می کنید؟ پاسخ به این سوال وابسته به پاسخ سوالی است که قبلا باید پرسیده شود؛ یعنی قبلا باید پرسیده شود که آیا سیگار می کشید؟ در صورت پاسخ مثبت، سوال دوم پرسیده شود.

سوالات ماتریس
چنین سوالاتی شامل مجموعه ای از سوال ها می باشد که انتخابهای مشابهی برای پاسخ دارند. به عنوان مثال، سوال هایی در مورد مجموعه ای از نگرش های افراد که پاسخ به آنها شامل خیلی موافقم، مخالفم، خیلی مخالفم و بدون نظر می باشد. تشکیل ماتریس برای این پاسخها کار پاسخگویی به سوالات را ساده تر و سریعتر می کند.
اشکالی که در این گونه سوالات وجود دارد این است که پاسخ دهندگان ممکن است برای پاسخ از یک الگوی مشابه استفاده کنند به عنوان مثال همه سوال ها را موافقم انتخاب کنند. این مشکل را مجموعه پاسخ می نامند که می توان آن را بدین طریق  برطرف کرد که معنای برخی سوالها را به طور مشخص وارونه کرد و لذا ثبات پاسخ ها مستلزم این خواهد بود که با برخی سوالها موافق و با برخی دیگر مخالف بود.

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.